Merkez Bankasına bağımsızlık rötuşu

Başbakan Ahmet Davutoğlu tarafından açıklanan 64. hükümet programının en dikkat çekici bölümleri Merkez Bankasının politika belirlemedeki bağımsızlığına yapılan vurgunun kaldırılması ile rant ve lüks vergisinin hükümet programına girmesi oldu. Eski hükümet programlarında, Merkez Bankası, fiyat istikrarını sağlamak için uygulayacağı para politikasını ve kullanacağı para politikası araçlarını bağımsız bir şekilde belirlemeye devam edecektir ifadesi, Merkez Bankasının fiyat istikrarını sağlamak için uygulayacağı para politikası araçlarını doğrudan kendisinin belirlemesi, esas olmaya devam edecektir şeklinde değiştirildi. Enflasyon hedefleri, hükûmetimiz ve Merkez Bankası tarafından üçer yıllık vadeler için belirlenecek ve kamuoyuna duyurulacaktır cümlesinden de kamuoyuna duyurulacaktır ifadesi çıkarıldı. Programda ekonomiyle ilgili bölümler şöyle oldu:

VAATLER PROGRAMDA

Tüm işçi ve Bağ-Kur emeklilerine önümüzdeki dönemde yıllık ilave 1.200 TL verilecek. Esnaf emekli aylıklarından sosyal güvenlik destek prim kesintisi kaldırılacak. Asgari ücretin 1.300 TLye yükseltilmesi için teklifte bulunulacak. Yapılan işin tehlike sınıfına göre, asgari ücrette farklılaştırma sağlanacak. Yüzde 6 oranındaki işveren sigorta prim indiriminde 10 işçi zorunluluğu kaldırılacak. Muhtarların maaşı 950den 1300 TLye çıkarılacak. 65 yaş aylığında kesinti olmayacak. Polislerin 2200 olan ek göstergesi 3000e çıkarılacak. Polislerin maaşlarında 240 lira ile 580 lira arasında artış sağlanacak. Er ve erbaşların harçlığı 30 liradan 100 liraya çıkacak. Uzman erbaşların 2200 olan ek göstergeleri 3000e çıkarılacak. Astsubay emeklileri için intibak yapılacak. Geçici köy korucularının şartları iyileştirilecek. Yemde ve gübrede KDV kaldırılacak. Emek yoğun sektörlerde sembolik kirayla anahtar teslimi fabrika binası yapılacak.

GSS GÖZDEN GEÇİRİLECEK

Genel Sağlık Sigortası (GSS) için yapılan gelir testi ve prim ödemeleri gözden geçirilecek. Kısmi süreli çalışanların GSS ile ilgili sorunları çözülecek. Sosyal destek alanlar işe girdiğinde sigorta primine destek sağlanacak. Toplum yararına çalışma programlarında ailesinde çalışan olmayanlara öncelik verilecek. TOKİ emekliler için uygun konutlar yapacak. Prim yapılandırmaları ekonomik kriz ve doğal afetler gibi haller dışında uygulanmayacak. KIDEM İÇİN DÜZENLEME Kıdem tazminatı sisteminde yaşanan sorunların çözümü için sosyal taraflarla diyalog içinde düzenleme yapılacak. İşgücü piyasalarına esneklik sağlayan çalışma biçimleri mevzuata eklenecek.

FİYAT İSTİKRARI ESAS

Para politikalarının temel amacı fiyat istikrarını sağlamak ve sürdürmek olacak. Para politikası, finansal istikrarı da gözetecek ve fiyat istikrarını sağlama amacı ile çelişmemek kaydıyla büyüme ve istihdam politikalarını destekleyecek. Dalgalı döviz kuru rejimi sürdürülecek. Merkez Bankasının fiyat istikrarını sağlamak için uygulayacağı para politikası araçlarını doğrudan kendisinin belirlemesi, esas olmaya devam edecektir.

RANT VE LÜKS VERGİSİ

Yatırımların üretken alanlara yönlendirilmesi ve tasarrufların artırılması için, gayrimenkul rantlarından kamunun pay almasına yönelik çalışma yapılacak. Taşınmaz alımlarında kullandırılan kredilerdeki vergi istisna ve muafiyetler, gözden geçirilecek. Lüks ve/veya ithalat yoğunluğu yüksek tüketim mallarını caydırıcı vergilendirme yapılacak.

Faizsiz finansa etik

FAİZSİZ finans alanında koordinasyonu sağlayacak bir mekanizma oluşturacak, bu alana uygun etik ilkeleri ve kurumsal yönetim ilkeleri belirlenecek. Ürün ve hizmet çeşitliliği artırılacak. ABye uygun olarak kamu ihale sistemi reforme edilecek. İstisna hükümleri daraltılacak, yeni ihale yöntemleri sisteme dahil edilecek. Saydamlığın artırılması ve rekabetin sağlanması için bütün ihale sonuçlarının yayımlanması iyileştirilecek. Elektrik, gaz, su gibi sektörler için ihale kanunu çıkarılacak.

Büyük projeler programda

NÜKLEER enerjide anlaşması imzalanan iki santralin yanında 3. santralin yapımına başlanacak. Otoyol ve köprülerle çevrilmiş Marmara Ringi oluşturulacak. Kanal İstanbul Projesinin çalışmalarına devam edilecek. Ankara merkezli hızlı tren çekirdek ağı 3 bin 623 kilometreye çıkarılacak. İstanbul Yeni Havalimanı hayata geçirilecek. Milli bölgesel uçak yapımına başlanacak. Tüm illerde konutlara doğalgaz iletimi tamamlanacak. 

DÖNÜŞÜME SUKUK

HER yıl 100 milyar TLyi aşan kamu alımları, yeniliği, yerlileştirmeyi,yenilikçi girişimciliği teşvik edecek etkili bir politika aracına dönüştürülecek. Girişimcileri desteklemek için erken aşamaya yönelik bir fon kurulacak. Nitelikli insan gücü için çalışma izni sürecini hızlandıracak özel bir Turkuaz Kart Sistemi geliştirilecek. Nitelikli yabancı uyruklu çalışanların ve ailelerinin ikamet iznine ilişkin süreçler kolaylaştırılacak. Kentsel dönüşüm projelerinde sukuk gibi yeni finansman araçları kullanılacak. Kentsel dönüşüm yapılması şartıyla, izinsiz yapılara elektrik ve su bağlanacak. Şehirlerde kişi başına 10 metrekare olan yeşil alan şartı, 15 metrekareye çıkarılacak. 10 MW altındaki HESlere izin verilmeyecek.

Eski programlarda Merkeze bakış nasıldı?

58.hükümet:Para politikasında kısa dönemde enflasyonu düşüren, orta vadede ise fiyat istikrarına öncelik veren strateji sürdürülecektir. Merkez Bankasının bağımsızlığı korunacaktır.

59.hükümet:Merkez Bankası ve finans sektörünün düzenleme ve denetiminden sorumlu üst kurulların üstlendikleri rol ve fonksiyonu yerine getirecek bağımsızlığa sahip olması önplanda tutulacaktır.

60.hükümet:Operasyonel bağımsızlığını koruyacağımız Merkez Bankasına, uygulayacağımız maliye politikamızla destek vereceğiz.

61.hükümet:Merkez Bankası, fiyat istikrarını sağlamak için, uygulayacağı para politikasını ve kullanacağı para politikası araçlarını bağımsız bir şekilde belirlemeye devam edecektir.
62.hükümet:Merkez Bankası fiyat istikrarını sağlamak için uygulayacağı para politikasını ve kullanacağı para politikası araçlarını bağımsız bir şekilde belirlemeye devam edecek.

Hacer BOYACIOĞLU/Hurriyet